ARCHIWUM KURII METROPOLITALNEJ

ul. Franciszkańska 3, 31-004 Kraków

tel. +48 12 628 81 32, +48 12 628 81 33

e-mail: archiwum@diecezja.pl

 

Dyrektor Honorowy
Ks. Andrzej Sapeta

 

Dyrektor Archiwum
Ks. prof. dr hab. Jacek Urban

 

Wicedyrektor
ks. mgr Jarosław Raźny

 

Współpracownicy
s. Maria Teresa Sawicka SłNSJ
s. Karola Lidia Zaborska SłNSJ
mgr Delfina Kościółek

mgr Alicja Kędra

 

Biuro Ksiąg Metrykalnych

mgr Marta Krzemień

 

Godziny urzędowania:

Wtorek - piątek: 9.00 - 13.00

Poniedziałek - zamknięte

 

W okresie wakacyjnym
Archiwum Kurii Metropolitalnej w Krakowie
będzie nieczynne w dniach
od 3.07. do 2.10.2017 r.
Zapraszamy od wtorku 3.10.2017 r.

 

BIURO METRYKALNE 


Przechowuje kopie ksiąg metrykalnych od roku 1946.

Kopie ksiąg metrykalnych są udostępniane wyłącznie Księżom Proboszczom w celach uzupełnienia.

 

Godziny urzędowania:

Poniedziałek - piątek: 9.00 - 13.00
(wejście z dziedzińca, za pomnikiem św. Jana Pawła II, po schodach)



KONTYNUACJA KONSERWACJI NAJCENNIEJSZYCH RĘKOPISÓW ZE ZBIORÓW ARCHIWUM
KURII METROPOLITALNEJ w KRAKOWIE

Od kwietnia 2017 roku w Archiwum Kurii Metropolitalnej realizowany jest projekt dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

 

Projekt to kontynuacja procesu kompleksowej konserwacji oraz dokumentacji konserwatorskiej najstarszego i najważniejszego zbioru archiwaliów - Akt Officialiów i Episcopaliów Archidiecezji Krakowskiej. Akta te szczegółowo dokumentują funkcjonowanie diecezji i działalność biskupów krakowskich na przestrzeni czterech wieków (XV-XVIII w.). Tegoroczne zadanie obejmuje konserwację zachowawczą kolejnych 40 woluminów, zawierających rękopisy z lat 1506-1689.


Projekt dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego

 

 

KONTYNUACJA KONSERWACJI NAJCENNIEJSZYCH ARCHIWALIÓW ZE ZBIORÓW ARCHIWUM
KURII METROPOLITALNEJ w KRAKOWIE


Zadanie dofinansowane ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

 

W 2016 roku w ramach zadania zakonserwowano 55 tomów rękopiśmiennych, składających się na najstarszy i najważniejszy zbiór archiwaliów przechowywanych w Archiwum Kurii Metropolitalnej - Akta Officialia i Episcopalia Archidiecezji Krakowskiej (1410-1797).


Akta Officialia Archidiecezji Krakowskiej (spisywane w latach 1410-1796) to rękopiśmienne akta sądowe oficjała, czyli osoby stojącej na czele sądu biskupiego. W dawnych wiekach „officialat" spełniał funkcję kancelarii biskupiej. Zajmował się w imieniu biskupa, zarówno sprawami sądowymi, jak i administracyjnymi. Pomagał biskupowi w zarządzaniu diecezją. W tych rękopiśmiennych dokumentach (zszywanych później w kolejne roczniki) zostały uwiecznione bardzo różnorodne sprawy: potwierdzenia stawienia się na rozprawę, ustanowienie pełnomocników stron procesowych, zobowiązania zwrotu pożyczki itp. Tym samym odnajdujemy w tych archiwaliach nazwiska, osoby, nazwy miejscowości, parafii, czy dekanatów, ale także opis sporów, roszczeń, zobowiązań - cały obraz emocji z czasów Rzeczpospolitej Obojga Narodów.


Akta Episcopalia Archidiecezji Krakowskiej (z lat 1466-1797) to inaczej akta czynności biskupów krakowskich. Pojawiły się w kancelarii biskupiej w połowie XV wieku i wyparły dokument. Miejsce dokumentu zajęła księga wpisów. Najpierw nazywano ją metryką, potem zaczęto używać nazwy „akta episcopalia". Powstawały w ten sposób, że najpierw notariusz prowadził brudnopis, zwany także protokołem. Po roku z brudnopisu, czyli protokołu, przepisywano jego treść do czystopisu, czyli indukty. Zanim do tego doszło kanclerz przeglądał protokół i dokonywał selekcji który materiał trafi do czystopisu. Indukty początkowo spisywano na luźnych składkach, dopiero potem łączono w księgę i oprawiano.  Na karcie tytułowej każdej z ksiąg widnieje nazwisko aktualnego biskupa, określenie zawartych w księdze spraw i daty ramowe. Sprawy spisywano w porządku chronologicznym. Były to wydarzenia istotne dla funkcjonowania całej diecezji: erekcje nowych parafii, pozwolenia na budowę, decyzje personalne, cenzura ksiąg, porządek wizytacji biskupich, informacje o przebiegu Synodu Diecezjalnego, ale także sprawy sądowe, które rozpatrywane były bezpośrednio przez biskupa a nie przez oficjała.


Spisywane przez cztery wieki (od początku XV do końca XVIII) Acta Officialia i Episcopalia Archidiecezji Krakowskiej to kompletne „brudnopisy" (protokoły), jak i „czystopisy" (indukty) poszczególnych roczników. W tym kontekście krakowskie Akta to teksty źródłowe fundamentalne dla poznania historii Rzeczpospolitej Obojga Narodów. ​

 

 

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Msze święte


Partnerzy:
Mecenas: